แบตเตอรี่เป็นหัวใจสำคัญของหุ่นยนต์ RazorS3 เพราะเป็นแหล่งพลังงานให้กับมอเตอร์ Motor Driver และวงจรควบคุมทั้งหมด

RazorS3 สามารถใช้งานร่วมกับแบตเตอรี่ LiPo 2S ซึ่งมีขนาดกะทัดรัด น้ำหนักเบา และสามารถจ่ายกระแสได้สูง เหมาะกับหุ่นยนต์ที่ต้องการการตอบสนองของมอเตอร์ที่รวดเร็ว

แต่ LiPo เป็นแบตเตอรี่ที่ต้องใช้งานอย่างถูกวิธี โดยเฉพาะเรื่อง การชาร์จ การคายประจุ และการเก็บรักษา

LiPo 2S คืออะไร?

คำว่า 2S หมายถึงมีแบตเตอรี่จำนวน 2 เซลล์ต่ออนุกรมกัน

แบตเตอรี่ LiPo หนึ่งเซลล์มีแรงดันประมาณ 3.7 V ในสภาวะปกติ

ดังนั้น 3.7 V × 2 = 7.4 V

จึงเรียกว่าแบตเตอรี่ LiPo 2S 7.4 V

แต่แรงดันจะเปลี่ยนแปลงตามระดับประจุ

สถานะ	แรงดันต่อเซลล์	LiPo 2S

ชาร์จเต็ม

4.20 V

8.40 V

ใช้งานทั่วไป

~3.7–3.9 V

~7.4–7.8 V

Storage

~3.80 V

~7.60 V

แรงดันต่ำ

~3.3–3.5 V

~6.6–7.0 V

ดังนั้นคำว่า LiPo 2S 7.4 V ไม่ได้หมายความว่าแบตเตอรี่จะมีแรงดันคงที่ 7.4 V เมื่อชาร์จเต็ม แบตเตอรี่จะมีแรงดันประมาณ 8.4 V

ทำไม RazorS3 จึงใช้ LiPo 2S?

LiPo 2S เหมาะกับหุ่นยนต์ RazorS3 เพราะมีแรงดันเพียงพอสำหรับระบบมอเตอร์ Razor ของเราที่รองรับแรงดัน 6-8.5V และมีน้ำหนักไม่มาก

ข้อดีคือ

• น้ำหนักเบา
• จ่ายกระแสได้สูง
• มอเตอร์ตอบสนองเร็ว
• เหมาะกับหุ่นยนต์แข่งขัน
• สามารถใช้งานกับระบบที่ออกแบบมาสำหรับแรงดันระดับ 2S ได้

อย่างไรก็ตาม 8.4 V คือแรงดันสูงสุดของแบตเตอรี่ 2S ที่ชาร์จเต็ม ดังนั้นอุปกรณ์ทุกตัวที่ต่อกับแบตเตอรี่โดยตรงต้องรองรับแรงดันดังกล่าว

ก่อนนำแบตเตอรี่มาใช้กับ RazorS3

ก่อนเสียบแบตเตอรี่เข้ากับ RazorS3 ควรตรวจสอบแบตเตอรี่ทุกครั้ง

ตรวจสอบ 5 อย่าง

1. แบตเตอรี่ไม่มีอาการบวม
2. ไม่มีรอยฉีกขาด
3. สายไฟไม่ขาดหรือฉนวนเสียหาย
4. ขั้วต่อไม่ไหม้หรือหลวม
5. แรงดันแบตเตอรี่ไม่ผิดปกติ

หากแบตเตอรี่ บวม แตก ถูกเจาะ หรือมีความเสียหาย ไม่ควรนำมาใช้งานหรือชาร์จต่อ

การชาร์จ LiPo 2S

ต้องใช้เครื่องชาร์จที่รองรับ LiPo Balance Charge

เมื่อตั้งค่าเครื่องชาร์จ ให้เลือก

Battery Type: LiPo

Cell: 2S

Voltage: 7.4 V

และเมื่อชาร์จเต็ม เครื่องชาร์จจะหยุดที่ประมาณ

8.4 V หรือ 4.2 V ต่อเซลล์

การชาร์จแบบ Balance มีความสำคัญ เพราะแบตเตอรี่ 2S มี 2 เซลล์ และเครื่องชาร์จจะช่วยตรวจสอบและปรับสมดุลแรงดันของแต่ละเซลล์

การใช้แบตเตอรี่กับ RazorS3

เมื่อชาร์จเต็ม LiPo 2S จะมีแรงดันประมาณ 8.4 V

เมื่อหุ่นยนต์ทำงาน แรงดันจะค่อย ๆ ลดลงตามการใช้งาน

ตัวอย่าง

8.4 V → 8.1 V → 7.8 V → 7.5 V → 7.2 V …

ช่วงที่มอเตอร์เร่งหรือรับโหลดหนัก แรงดันที่วัดได้อาจลดลงชั่วคราวจากแรงดันตกภายในแบตเตอรี่และระบบจ่ายไฟ

ดังนั้นหาก RazorS3 มีอาการ

• วิ่งแล้วรีเซต ตรวจสอบสายไฟที่จ่ายเข้าบอร์ดว่ามีไส้ทองแดง น้อยหรือบางเกินไปหรือไม่ทำให้จ่ายกระแสไม่เพียงพอต่อ มอเตอร์ที่กินกระแสสูง4 ตัวพร้อมกัน หรือ ปรับระบบชดเชยไปที่ 6-7 V เพื่อขับมอเตอร์ได้อย่างปลอดภัย และไม่ควรใช้แบตเสื่อม เก่าหรือมีอายุมากกว่า 6 เดือน หรือใช้งานมาหนักจนสภาพแย่ เพราะมันจะมีความต้านทานภายในสูง จ่ายกระแสได้ไม่เพียงพอต่อโหลดที่ขับ
• มอเตอร์แรงตก แบตลดลงต่ำกว่าระบบชดเชยไฟใน code หรือไม่ ถ้าตั้งไว้ 7 V แบตที่เหลือควรมีแรงดันมากกว่า 7.5V

อย่าปล่อยแบตเตอรี่หมดเกินไป

หนึ่งในสิ่งที่ทำให้ LiPo เสื่อมเร็วคือการปล่อยให้แรงดันต่ำมาก

สำหรับ RazorS3 ควรมีระบบตรวจสอบแรงดันแบตเตอรี่ และกำหนดจุดเตือนหรือหยุดการทำงานก่อนแบตเตอรี่จะถูกคายประจุมากเกินไป

ตัวอย่างแนวทางสำหรับการใช้งานหุ่นยนต์

ประมาณ 7.6 V → ควรหยุดใช้งานและตรวจสอบแบตเตอรี่

ไม่ควรใช้ค่า 7.6 V เป็นเป้าหมายในการวิ่ง เพราะ ระบบชดเชยแรงกันจะไม่ทำงานมันเต็มเพดานการเพิ่มแรงดันชดเชยเมื่อแบตอ่อนลง

ตารางจำง่ายสำหรับนักเรียน RazorS3

สิ่งที่ต้องจำ	LiPo 2S
แรงดัน Nominal	7.4 V
ชาร์จเต็ม	8.4 V
Storage	ประมาณ 7.6 V
1 เซลล์	3.7 V nominal
1 เซลล์เต็ม	4.2 V
จำนวนเซลล์	2 เซลล์

หลายคนอาจรู้จัก KS Robotics จากผลงานในการแข่งขันหุ่นยนต์ แต่สำหรับพวกเรา จุดเริ่มต้นไม่ได้เริ่มจากรางวัล หากเริ่มจากคำถามง่าย ๆ ของครูคนหนึ่งว่า

“จะทำอย่างไรให้นักเรียนในโรงเรียนได้เรียนรู้เทคโนโลยีจากการลงมือทำจริง”

จากคำถามนั้น ทีม KS Robotics จึงเริ่มก่อตัวขึ้นภายในโรงเรียนคอนสารวิทยาคม จังหวัดชัยภูมิ ภายใต้การดูแลของ นายภาสกร หมื่นสา ครูฟิสิกส์ โดยมีเป้าหมายที่ชัดเจน คือการสร้างพื้นที่ให้นักเรียนได้เรียนรู้ด้านหุ่นยนต์ การเขียนโปรแกรม และเทคโนโลยีสมัยใหม่ ผ่านการทดลอง การลงมือทำ และการแก้ปัญหาด้วยตนเอง

ในช่วงแรก ทุกอย่างไม่ได้พร้อมไปเสียทั้งหมด อุปกรณ์มีเท่าที่จำเป็น งบประมาณมีข้อจำกัด และนักเรียนหลายคนไม่เคยเขียนโปรแกรมหรือประกอบหุ่นยนต์มาก่อน แต่สิ่งที่มีมากกว่านั้นคือความอยากเรียนรู้และความตั้งใจที่จะพัฒนา

การสร้างหุ่นยนต์แต่ละตัวเต็มไปด้วยการลองผิดลองถูก บางครั้งหุ่นยนต์วิ่งไม่ตรง บางครั้งโปรแกรมทำงานไม่ตามที่คิด หรือการแข่งขันจบลงโดยไม่ได้ผลลัพธ์อย่างที่หวัง แต่ทุกปัญหากลายเป็นบทเรียนที่ทำให้ทีมค่อย ๆ พัฒนา ทั้งในด้านความรู้ ทักษะ และการทำงานร่วมกัน

สำหรับ KS Robotics การแข่งขันไม่ใช่เป้าหมายเพียงอย่างเดียว แต่เป็นโอกาสในการวัดผลการเรียนรู้ นักเรียนได้ฝึกคิด วิเคราะห์ วางแผน แก้ปัญหาเฉพาะหน้า และเรียนรู้การทำงานเป็นทีมในสถานการณ์จริง ไม่ว่าจะได้รางวัลหรือไม่ ทุกการแข่งขันล้วนมีคุณค่า เพราะทุกครั้งที่กลับมา ทีมจะมีสิ่งใหม่ให้เรียนรู้เสมอ

เมื่อเวลาผ่านไป ความพยายามอย่างต่อเนื่องทำให้ทีมเริ่มมีผลงานในการแข่งขันระดับประเทศ และได้รับการยอมรับมากขึ้น แม้รางวัลจะเป็นกำลังใจสำคัญ แต่สิ่งที่ทีมให้ความสำคัญไม่แพ้กัน คือการเห็นนักเรียนเติบโต มีความมั่นใจ กล้าคิด กล้าลอง และสามารถนำความรู้ที่ได้ไปต่อยอดในการศึกษาและการทำงานในอนาคต

ปัจจุบัน KS Robotics ยังคงมุ่งพัฒนาการเรียนรู้ด้านหุ่นยนต์ ระบบสมองกลฝังตัว ปัญญาประดิษฐ์ (AI) และเทคโนโลยีดิจิทัลอย่างต่อเนื่อง พร้อมแบ่งปันความรู้ผ่านกิจกรรม การอบรม และสื่อการเรียนรู้ เพื่อให้ผู้ที่สนใจได้เข้าถึงเทคโนโลยีมากขึ้น

เราเชื่อว่า หุ่นยนต์ไม่ใช่จุดหมายของการเรียนรู้ แต่เป็นเครื่องมือที่ช่วยให้นักเรียนได้ฝึกคิด ฝึกแก้ปัญหา และเรียนรู้การทำงานร่วมกับผู้อื่น ทักษะเหล่านี้จะติดตัวพวกเขาไป ไม่ว่าจะเลือกเดินในสายอาชีพใดในอนาคต

เส้นทางของ KS Robotics ยังมีอีกหลายอย่างที่ต้องเรียนรู้และพัฒนา เราไม่ได้มองว่าตัวเองเป็นทีมที่สมบูรณ์แบบ แต่เชื่อว่าการพัฒนาอย่างสม่ำเสมอ การเปิดรับความรู้ใหม่ และการไม่หยุดเรียนรู้ คือสิ่งที่จะทำให้ทีมก้าวไปข้างหน้าได้อย่างมั่นคง

หากเรื่องราวของทีมสามารถสร้างแรงบันดาลใจให้นักเรียนคนหนึ่งกล้าลองสร้างหุ่นยนต์ตัวแรก กล้าศึกษาการเขียนโปรแกรม หรือกล้าลงมือทำในสิ่งที่ไม่เคยทำมาก่อน นั่นก็นับว่าเป็นความสำเร็จที่มีความหมายสำหรับพวกเราแล้ว